کاهش يا افزايش تلفات با گاز در امسال!
سرماي شديد روزهاي اخير، آمار مرگ و مير ناشي از خفگي با گاز مونواكسيد كربن را بيش از هميشه افزايش داد.

آمارها نشان ميدهند سال گذشته در كل كشور 900 نفر تلفات انساني ناشي از خفگي با گاز مونواكسيدكربن داشتيم و امسال قبل از شروع فصل سرما 20 درصد بر ميزان تلفات افزوده شده بود، اما پس از موج سرماي اخير تنها در تهران 150 نفر تلفات ناشي از گاز گرفتگي گزارش شد.
سازمان آتشنشاني و همچنين اورژانس كشور نيز با اعلام روز به روز موارد مرگ و مير ناشي از گاز مونواكسيدكربن مدام هشدار ميدهند كه آمار امسال نسبت به سالهاي گذشته رشد داشته است.
ضمن اينكه در لابهلاي تمام اين هشدارها، شايعاتي در مورد گاز طبيعي ناخالص حتي از زبان مردم شنيده ميشود كه به گفته كارشناسان سازمان آتشنشاني در دست بررسي است.
با اين حال ظاهرا سازمان پزشكي قانوني كه مهمترين مرجع اعلام آمار تمام اين مرگ و ميرهاست، هم در مورد رشد 3 برابري تعداد تلفات نسبت به سالهاي گذشته و هم در مورد ناخالص بودن تركيبات گاز شهري نظري كاملا مخالف دارد.
گفتوگو با دكتر محمد حسن عابدي، سرپرست سازمان پزشكي قانوني در همين رابطه، شايد رفع كننده ابهامات در رابطه با علل افزايش تلفات با گاز مونواكسيدكربن و يا برعكس، تشديد كننده اين ابهامات باشد.
آقاي دكتر، از آماري كه سازمان پزشكي قانوني در مورد تعداد تلفات با گاز مونواكسيد كربن دارد، شروع كنيم؟
براي شروع، 9 ماهه اول سال گذشته را با 9 ماه اول امسال مقايسه ميكنم و آن هم به دليل وضعيت خاصي است كه دي ماه امسال از نظر افزايش تعداد آمار كشتهشدگان با گاز مونواكسيدكربن داشت. 9 ماه سال گذشته در كل كشور 486 نفر مورد فوت در اثر مسموميت با گاز مونواكسيد كربن داشتيم كه در 9 ماه امسال اين تعداد به 429 نفر كاهش يافت و اين يعني رشد منفي 7/11 درصدي نسبت به سال گذشته.پس منظورتان از وضعيت خاص ديماه امسال چيست؟
ببينيد، چون سال گذشته و آن هم در 6 ماه دوم سال تبليغات زيادي براي ايمني در برابر مسموميت با گاز مونواكسيد كربن داشتيم، اين خود آگاهي مردم را هم در برداشت.اين روند يك روند خيلي خوب بود، اما در ديماه اخير در كل كشور وضعيت خاصي ايجاد شد و اين روند به كلي معكوس شد، به طوري كه در سال گذشته در كل كشور و در اين ماه 259 نفر با گاز مونواكسيد كربن فوت كردند ولي امسال اين آمار به 273 نفر رسيد و رشد مثبت 4/5 درصدي داشت.
پس چرا ميگوييد 10 ماه اول امسال نسبت به سال گذشته، رشد منفي آمار كشتهشدگان را داشتيم؟
خب، اين وضعيت خاص فقط مخصوص ديماه است. اما در كل و در 10ماه اول امسال هنوز رشدمان منفي است، چون در 10 ماه اول سال پيش و البته به غير از ديماه 759 نفر فوتي داشتيم، ولي امسال 702 نفر.مسئولان سازمان آتشنشاني از رشد 3 برابري اين آمار نسبت به سالهاي گذشته ميگويند. همچنين در اين چند وقت هيچ روزي نبود كه در روزنامهها و خبرگزاريها، آماري از مرگ و مير ناشي از مسموميت با گاز مونواكسيد كربن داده نشود. هنوز هم ميگوييد رشد آمار منفي است؟
بله، حرف من اين است كه پزشكي قانوني آمارش مستند است. شاهد اين دليل هم آن كه ما جواز دفن داريم و علت فوتها برايمان مشخص هستند. علاوه بر اين در اين دو سه هفته اخير در تهران يعني در اواخر ديماه 82 نفر فوتي داشتيم، در حاليكه سال گذشته 89 نفر موارد فوت گزارش شد، يعني آمارها تفاوت چنداني با هم ندارند و اين نشاندهنده افزايش آگاهي مردم است.
از نظر پزشكي قانوني هم اينكه ميگويند آمار مرگ و مير نسبت به سال گذشته رشد 3 برابري داشته اصلا درست نيست، چون به نظر ما اين آمارها افزايش داشتهاند ولي نه به اندازه 3 برابر.
خب، سازمانهاي ديگر هم بر اساس مشاهداتشان اين آمار را اعلام ميكنند نه بر اساس حدس و گمان.
من نه مشاهدات را تاييد ميكنم نه حدس و گمانها را و در اين مورد 2 نظر دارم؛ يكي اين كه شايد افزايش حساسيت نسبت به موضوع مسموميت با گاز مونواكسيد كربن باعث شده تا اين تصور بين مردم و حتي كارشناسان جا بيفتد كه رشد مرگ و مير ناشي از گاز مونواكسيد كربن امسال بيشتر بوده است و ديگر اين كه عدهاي در اين ميان با جوسازي سعي در برجسته كردن آمارهايي دارند كه كاملا غير واقعي هستند.
اما چيزي كه مهم است اين است كه در اين ميان رسانهها بهخصوص، در افزايش آگاهي مردم بسيار موثر بودند.
شما گفتيد كه آمارهاي مرگ و مير امسال افزايش داشته، ولي نه به ميزان 3 برابر. پس اگر آگاهي مردم با تبليغات سالهاي گذشته بالاتر رفته و اگر رسانهها اين قدر در دادن آگاهي به مردم موثر هستند، چرا امسال شاهد همين افزايش آماري كه به نظر شما زياد هم چشمگير نبود، بوديم؟
افزايش مرگ و مير امسال بيشتر به اين دليل بوده كه گاز مونواكسيدكربن وضعيت خاصي دارد. الان مردم نميدانند كه اين گاز بدون رنگ و بو است و هنوز تصور ميكنند اگر دودي ديدند، آن دود، گاز مونواكسيد كربن است.
در واقع استفاده از گاز شهري در حاليكه مردم منتظر علائم قابل مشاهده هستند، منجر به كاهش آگاهي آنها نسبت به خطرات اين گاز شده است. اين كاهش آگاهي مردم همراه با افزايش سرماي هوا باعث شد كه استفاده از وسايل گرمايشي آن هم به طور ناصحيح، مرگ و ميرهاي ناشي از خفگي با گاز مونواكسيد كربن را افزايش دهد.
سميه شرافتي







